Van 7 tot 8 november 2026 herdenkt Knokke-Heist de 82ste verjaardag van de bevrijding van onze Zwinregio. Voor de 52ste keer vindt op zondag 8 november in een organisatie van het Canada Comité en de Wandelende Noordzeeboys in samenwerking met het gemeentebestuur de Canadese bevrijdingsmars tussen Hoofdplaat en Knokke plaats.
In de voetsporen van onze Canadese bevrijders
De wandeling start aan de Westerscheldedijk in Hoofdplaat. Via tal van dijken (o.a. Wilhelminadijk, Oranjedijk, Kaas en Broodse dijk...) gaat de tocht richting Oostburg. Het tweede deel van de mars gaat langs enkele typische dorpjes Zuidzande, Terhofstede en Retranchement met omwalling daterend uit de Spaanse bezetting. Via de Hickmanbrug, (genoemd naar gesneuvelde Canadese sergeant) trekken de wandelaars de Belgische grens over richting Oosthoek en Knokke. Onderweg is er gratis koffie voorzien. De deelnemers kunnen 's morgens met de bus van Knokke-Heist naar Hoofdplaat vervoerd worden of kunnen opteren om zich met eigen vervoer naar Hoofdplaat te begeven. Gelet op het beperkt aantal plaatsen op de bussen is vooraf inschrijven een must. Er kan vrij gestart worden te Hoofdplaat tussen 8.00 en 10.00 uur. De aankomstcontrole te Knokke sluit om 18.00 uur
Mini-bevrijdingstochten
Voor wie 33 km een brug te ver lijkt, zijn er ook kortere versies van 8, 10, 14 en 19 km. De deelnemers wandelen eerst via de Kalfduinen richting Oosthoek. In het tweede deel van de omloop volgen de 14 en 19 km een gedeelde van de nieuwe dijk rond De Zwinvlakte. De 19 km gaat tot in het Retranchement (Nl). Het laatste stuk van de tocht, richting Oosthoek en aankomst in Knokke wordt samen gewandeld met de deelnemers van de 33 km. De wandelroute is volledig uitgepijld en er kan vrij gestart worden tussen 9 en 14 uur. Onderweg zijn rustposten voorzien. Inschrijven voor 8,10,14 en 19 km kan enkel op zondag 8 november bij de start op het Alfred Verweeplein te Knokke-Heist.
Knokke bevrijd op 1 november 1944
1 november 1944 was een memorabele dag voor Knokke. Canadese tanks reden door de Lippenslaan. Brussel was reeds bevrijd op 3 september, Antwerpen 4 september en Brugge 11 november. Eén stukje België was nog niet bevrijd, namelijk het gebied achter de afleidingskanalen in de richting van de Nederlandse grens in West-Vlaanderen. Na de landing van de geallieerden op 6 juni 1944 kregen de Canadezen de taak de kusthavens te zuiveren. Na hevige gevechten bereikten ze de Belgische grens op 7 september. Te Moerbrugge (8 - 12 sept.) stootten ze op een eerste weerstand van de Duitsers. Bij de wijk ’t Molentje bij Moerkerke (13- 14 sept.) kwam de opmars tot stilstand. Ondertussen had het 15de Duitse Leger zich teruggetrokken over de Scheldemonding.
Doorbraak met vlammenwerpers langs het Leopoldkanaal
In de buurt van Moershove bij Eede langs het Leopoldkanaal werd getracht een doorbraak te forceren met vlammenwerpers (6 - 8 okt). De legerleiding besloot een schijnaanval te lanceren met amfibievoertuigen vanaf de boorden van de linker Scheldeoever. Via Terneuzen landden de Canadese infanteriebrigades tussen Hoofdplaat en Biervliet en baanden zich een weg langs overstroomde polders en gevaarlijke dijken in de richting van Breskens, Oostburg en de Belgische grens. De zogeheten ‘Breskens Pocket’ duurde drie weken met heel wat beschietingen van dorpen en hofsteden en met een groot aantal burgerslachtoffers tot gevolg.
Baileybrug over het kanaal in het Retranchement
Op 31 oktober werd een Baileybrug gemonteerd door de Canadese Genie over het kanaal te Retranchement wat toeliet met zwaar materiaal de landsgrens te dwarsen en Knokke binnen te rollen. De Duitse bevelhebber gaf zich over in de militaire stelling Binnenhof en werd afgevoerd.
Op 1 november 1944 kwam de bevolking massaal op straat……Er wapperden opnieuw Belgische vlaggen langs straten en pleinen.
Bevrijding van Duinbergen en Heist op 2 en 3 november 1944
De bevolking van Heist was al eind oktober verplicht geëvacueerd naar Knokke. Op 2 november werden de Duitse stellingen in Duinbergen gezuiverd en op 3 november viel een laatste stelling te Heist in handen van de Canadezen. Op 1 november 1945, precies een jaar later, mochten de regimenten die Knokke-Heist hadden bevrijd terugkeren uit Noord-Nederland en Duitsland om er de Canadasquare in Knokke te huldigen.
Deze historische feiten, fragmenten uit de militaire en lokale geschiedenis, worden nog steeds herdacht in Knokke-Heist. Samen met het gemeentebestuur van Sluis, Sportdienst, WNZB Wandelclub en de Heemkundige Kring Cnocke is hier (Canada comité) wordt er jaarlijks gemarcheerd in de voetsporen van de Canadezen.
Voor alle info over de Canadese Bevrijdingsmars: Canadese Bevrijdingsmars | W.N.Z.B. Knokke-Heist